Μια διαμάχη έχει ξεσπάσει μεταξύ της Μαδρίτης και της βασκικής περιφερειακής κυβέρνησης στην Ισπανία σχετικά με το αίτημα της τελευταίας να φιλοξενηθεί προσωρινά η Γκερνίκα, πιθανώς το πιο διάσημο έργο του Πικάσο, στο Μουσείο Γκούγκενχαϊμ στο Μπιλμπάο, για να σηματοδοτήσει την 90ή επέτειο από τον βομβαρδισμό της βασκικής πόλης.
Το έργο βρίσκεται στο μουσείο Reina Sofía στη Μαδρίτη από το 1992 και τα επανειλημμένα αιτήματα για μεταφορά του στη Χώρα των Βάσκων έχουν απορριφθεί.
Το τελευταίο αίτημα οδήγησε την Ιζαμπέλ Ντίαζ Αγιούσο, την ειλικρινή, συντηρητική πρόεδρο της Μαδρίτης, και τον Αϊτόρ Εστεμπάν, ηγέτη του βασκικού εθνικιστικού κόμματος, να ανταλλάξουν προσβολές, κατηγορώντας ο ένας τον άλλον ότι είναι «επαρχιώτης».
«Δεν έχει νόημα να επιστρέφουν όλα στην προέλευσή τους», είπε η Αγιούσο. «Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να στείλουμε όλα τα έργα του Πικάσο στη Μάλαγα», είπε αναφερόμενη στην πόλη όπου γεννήθηκε ο σπουδαίος ζωγράφος.
«Αντιπροσωπεύει μια επαρχιακή νοοτροπία, ενώ ο πολιτισμός είναι παγκόσμιος», είπε σύμφωνα με τον Guardian, προσθέτοντας ότι το μουσείο Reina Sofía επέμεινε ότι η μεταφορά της Γκερνίκα ενέχει τον κίνδυνο να βλάψει το έργο.
Ο Εστεμπάν απάντησε ότι αν κάποιος ήταν επαρχιώτης, αυτή ήταν η Αγιούσο της οποίας η ιδέα για την εθνική ταυτότητα «είναι να πίνει μπίρα στη βεράντα ενός μπαρ», μια αναφορά στην επιμονή της προέδρου της Μαδρίτης να διατηρήσει τα μπαρ ανοιχτά κατά τη διάρκεια της πανδημίας.
Διαβάστε Επίσης
Ο Ιμανόλ Πραντάλες, ο Βάσκος πρόεδρος, ρώτησε: «Έχει η ισπανική κυβέρνηση το θάρρος να μετακινήσει την Γκερνίκα; Έσυραν τον Φράνκο έξω από τον τάφο του και δεν είναι ικανοί να μεταφέρουν έναν πίνακα από τη Μαδρίτη στο Εουσκάντι [την περιοχή των Βάσκων]; Η μπάλα είναι στο γήπεδό τους».
Η βασκική κυβέρνηση θέλει ο πίνακας να κρεμαστεί στο Γκούγκενχαϊμ από την 1η Οκτωβρίου έως τις 30 Ιουνίου, για να τιμήσει την 90ή επέτειο από τον βομβαρδισμό της Γκερνίκα.
Το ασπρόμαυρο αριστούργημα του Πικάσο απεικονίζει τη βία της επίθεσης που πραγματοποίησε η ιταλική αεροπορία στις 26 Απριλίου 1937, κατά τη διάρκεια του ισπανικού εμφυλίου πολέμου. Η Ιταλία ήταν σύμμαχος του Ισπανού στρατηγού Φρανθίσκο Φράνκο και η επίθεση ήταν ένα πρώιμο πείραμα σε αυτό που σύντομα θα γινόταν κοινός τόπος πολέμου: Ο αεροπορικός βομβαρδισμός αμάχων.
Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό των νεκρών στη Γκερνίκα ποικίλλουν σημαντικά, από 126 έως 1.654, αλλά σε κάθε περίπτωση το έργο του Πικάσο έγινε διεθνές σύμβολο των φρικαλεοτήτων του πολέμου.
Το ζωγράφισε λίγο μετά το γεγονός και εκτέθηκε στη Διεθνή Έκθεση του Παρισιού το 1937. Στη συνέχεια, περιόδευσε στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ και, καθώς ο Πικάσο αντιτάχθηκε στην επιστροφή του στην Ισπανία κατά τη διάρκεια της δικτατορίας του Φράνκο, για πολλά χρόνια παρέμεινε κρεμασμένο στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης (MoMA) στη Νέα Υόρκη.
Το 2000, το μουσείο Reina Sofía απέρριψε το αίτημα του MoMA να δανειστεί την Γκερνίκα, λέγοντας ότι «το μεγάλο σύμβολο του μουσείου μας πρέπει να παραμείνει, χωρίς εξαίρεση, ξεχωριστό από την πολιτική δανεισμού έργων σε άλλα μουσεία».
