Στη Γάζα, οι κάτοικοι αντιμετωπίζουν με συγκρατημένη αισιοδοξία την πρόσφατη εκεχειρία. Όπως αναφέρει κάτοικος του Ντεϊρ Αλ Μπαλάχ, «η κατάπαυση του πυρός δεν επιλύει μαγικά όλα τα προβλήματα».

Παρά την υπογραφή της συμφωνίας, η βία δεν έχει πλήρως σταματήσει, καθώς Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν πρόσφατα από ισραηλινά πυρά στη συνοικία Σουτζάγια.

Ο ρόλος των Ηνωμένων Πολιτειών και του Τζάρεντ Κούσνερ, ο οποίος συμμετείχε στη διαμεσολάβηση, βρίσκεται στο επίκεντρο της συζήτησης. Το σχέδιο του προέδρου Τραμπ επαναλαμβάνει, σύμφωνα με αναλυτές, μοτίβα παλαιότερων αποτυχημένων προσπαθειών για μόνιμη ειρήνη.

Θα αποσυρθεί το Ισραήλ;

Μέχρι στιγμής, το Ισραήλ έχει αποσύρει τις δυνάμεις του από τις μεγάλες πόλεις, κρατώντας τον έλεγχο του 53% της Γάζας. Παρότι το σχέδιο προβλέπει πλήρη αποχώρηση μετά την ανάπτυξη διεθνούς δύναμης, η πρόσφατη ρητορική του Μπενιαμίν Νετανιάχου δείχνει ότι η στρατιωτική παρουσία θα παραμείνει. Παράλληλα, το Ισραήλ εξακολουθεί να δρα στη Συρία και τον Λίβανο, γεγονός που προκαλεί αμφιβολίες για την πρόθεσή του να αποσυρθεί οριστικά.

Θα αφοπλιστεί η Χαμάς;

Ο αφοπλισμός αποτελεί κεντρικό πυλώνα του σχεδίου, αλλά η Χαμάςέχει δηλώσει ρητά ότι «το αίτημα να παραδώσουμε τα όπλα δεν είναι διαπραγματεύσιμο». Παρά την εκεχειρία, ένοπλοι μαχητές εξακολουθούν να εμφανίζονται δημόσια, ενώ δεν έχει παρουσιαστεί σαφές σχέδιο για το πώς θα επιτευχθεί η αποστράτευση.

Ο ρόλος της διεθνούς δύναμης

Η Ουάσινγκτον προτείνει τη δημιουργία διεθνούς δύναμης σταθεροποίησης (ISF), με συμμετοχή αραβικών και διεθνών χωρών. Ωστόσο, παραμένουν ανοιχτά κρίσιμα ζητήματα: η εντολή του ΟΗΕ, το κόστος συμμετοχής των κρατών και η ακριβής αποστολή της δύναμης. Δυτικοί διπλωμάτες αναγνωρίζουν ότι η παρουσία της ίσως αποτρέψει τη σύγκρουση, αλλά χωρίς να επιβάλλει ουσιαστικά την ειρήνη.

Η ανοικοδόμηση και τα εμπόδια

Το σχέδιο Μάρσαλ για τη Γάζα που υπόσχεται ο Λευκός Οίκος φαίνεται δύσκολο να υλοποιηθεί. Οι τεράστιες καταστροφές απαιτούν μαζικούς πόρους, ενώ το Ισραήλ θέτει αυστηρούς ελέγχους για την αποφυγή στρατιωτικής χρήσης υλικών. Οι εμπειρίες μετά το 2014 δείχνουν ότι τέτοιες διαδικασίες συχνά οδηγούν σε μαύρη αγορά και κοινωνική απογοήτευση.

Η πολιτική μετάβαση

Η έλλειψη παλαιστινιακής συμμετοχής στο σχέδιο προκαλεί έντονη κριτική. Παρότι ο πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας Τόνι Μπλερ προβλέπεται να έχει ρόλο στη μεταβατική κυβέρνηση, καμία αξιόπιστη παλαιστινιακή φωνή δεν έχει ενταχθεί στη διαδικασία. Η Παλαιστινιακή Αρχή υπό τον Μαχμούντ Αμπάς παραμένει αντιδημοφιλής, ενώ η πλήρης απομάκρυνση πρώην μελών της Χαμάς μπορεί να προκαλέσει κοινωνική αποσταθεροποίηση, όπως συνέβη με την «απομπααθικοποίηση» στο Ιράκ.