«Αυτή θα είναι μια μακροχρόνια κρίση… οι τιμές της ενέργειας θα παραμείνουν υψηλές για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα», δήλωσε ο Νταν Γιόργκενσεν στους FT, προειδοποιώντας ότι για ορισμένα πιο «κρίσιμα» προϊόντα «αναμένουμε η κατάσταση να είναι ακόμη χειρότερη τις επόμενες εβδομάδες». Το «κλείσιμο» των Στενών του Ορμούζ και οι επιθέσεις σε υποδομές στον Περσικό Κόλπο έχουν δημιουργήσει χάος στις αγορές ενέργειας, προκαλώντας ραγδαία άνοδο των τιμών καυσίμων και γεννώντας φόβους για μακροπρόθεσμη έλλειψη εφοδιασμού.

«Η ρητορική που χρησιμοποιούμε και οι λέξεις που χρησιμοποιούμε είναι πιο σοβαρές τώρα από ό,τι ήταν νωρίτερα στην κρίση», δήλωσε ο Γιόργκενσεν. «Σύμφωνα με την ανάλυσή μας, η κατάσταση αυτή θα είναι μακροχρόνια και οι χώρες πρέπει να βεβαιωθούν ότι… διαθέτουν ό,τι χρειάζονται».

Ανέφερε ότι, ενώ «η ΕΕ δεν βρίσκεται ακόμη σε κρίση ασφάλειας εφοδιασμού», οι Βρυξέλλες καταρτίζουν σχέδια για την αντιμετώπιση των «διαρθρωτικών, μακροχρόνιων επιπτώσεων» της σύγκρουσης.

Η προειδοποίηση από την ΕΕ έρχεται καθώς ο ενεργειακός κλονισμός αντηχεί σε όλο τον κόσμο, δημιουργώντας το φάσμα υψηλότερου πληθωρισμού και βραδύτερης οικονομικής ανάπτυξης, αναγκάζοντας τις κυβερνήσεις να καταρτίσουν σχέδια για τη στήριξη των καταναλωτών και ωθώντας ορισμένες χώρες να θέσουν σε λειτουργία σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με καύση άνθρακα.

Ο Γιόργκενσεν δήλωσε ότι «η ΕΕ προετοιμάζεται για τα χειρότερα σενάρια», ακόμη και αν η Ένωση «δεν έχει φτάσει ακόμα» στο σημείο να χρειαστεί να επιβάλει περιορισμούς σε κρίσιμα προϊόντα όπως τα καύσιμα αεροσκαφών ή το diesel. «Θέλω να πω, καλύτερα να είμαστε προετοιμασμένοι παρά να το μετανιώσουμε», είπε ο Γιόργκενσεν.

Οι αεροπορικές εταιρείες έχουν εκφράσει ιδιαίτερες ανησυχίες σχετικά με τον εφοδιασμό σε καύσιμα αεροσκαφών.

Σε ερώτηση που του έγινε σχετικά με την πιθανότητα χαλάρωσης των κανονισμών για τα καύσιμα αεροσκαφών, ώστε να επιτραπούν περισσότερες εισαγωγές από τις ΗΠΑ, ή να επιτραπεί μεγαλύτερη ανάμειξη αιθανόλης στα καύσιμα αυτοκινήτων, ο Γιόργκενσεν δήλωσε: «Δεν έχουμε φτάσει ακόμα στο σημείο να διορθώσουμε ή να αλλάξουμε οποιονδήποτε από τους ισχύοντες κανόνες μας».

«Εξετάζουμε όλες τις πιθανότητες και είναι σαφές ότι όσο πιο σοβαρή γίνεται η κατάσταση, τόσο περισσότερο θα πρέπει φυσικά να εξετάσουμε και νομοθετικά μέσα», πρόσθεσε.

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ έχουν διαφορετικά πρότυπα για τα καύσιμα αεροσκαφών, τα οποία στην ΕΕ έχουν σημείο πήξης -47 °C, ενώ στις ΗΠΑ είναι -40 °C.

Ο Γιόργκενσεν δήλωσε επίσης ότι «δεν αποκλείει» μια άλλη αποδέσμευση στρατηγικών ενεργειακών αποθεμάτων «εάν η κατάσταση γίνει πιο κρίσιμη». Οι χώρες της ΕΕ συμμετείχαν τον περασμένο μήνα στην μεγαλύτερη αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου στην ιστορία, σε μια προσπάθεια να συγκρατήσουν τις ραγδαία αυξανόμενες τιμές.

Ο Γιόργκενσεν δεν θέλησε να μοιραστεί την «ακριβή ανάλυση» της ΕΕ σχετικά με το πότε ενδέχεται να απαιτηθεί νέα αποδέσμευση, αλλά δήλωσε ότι «το αντιμετωπίζουμε πολύ σοβαρά και είμαστε έτοιμοι να το κάνουμε όταν και αν καταστεί απαραίτητο».

Τέλος, επανέλαβε επίσης τη θέση του ότι δεν θα υπάρξει καμία αλλαγή στη νομοθεσία της ΕΕ για τον τερματισμό των εισαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου από τη Ρωσία φέτος. Είπε ότι η στήριξη στις ΗΠΑ και σε άλλους εταίρους για την παροχή πρόσθετων προμηθειών είναι αποδεκτή, καθώς λειτουργούν στην «ελεύθερη αγορά».

Ενεργειακό «λοκντάουν» στον πλανήτη – Ποια μέτρα έχουν παρθεί

Περίοδος παρατεταμένης αναστάτωσης στην αγορά ενέργειας βρίσκεται προ των πυλών, στη σκιά του πολέμου στη Μέση Ανατολή, με τους Ευρωπαίους να προετοιμάζονται για συνθήκες αντίστοιχες με την ενεργειακή κρίση που πυροδότησε η ρωσική εισβολή το 2022, ενώ συναγερμός έχει σημάνει ήδη σε άλλες γειτονιές του πλανήτη, με τις κυβερνήσεις να λαμβάνουν σειρά μέτρων.

Ο Ευρωπαίος επίτροπος Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, κάλεσε τα κράτη-μέλη να «προχωρήσουν σε έγκαιρες προετοιμασίες εν όψει παρατεταμένης αναταραχής». Η ανησυχία του έγκειται περισσότερο στη βραχυπρόθεσμη τροφοδοσία της Ευρώπης σε προϊόντα διύλισης πετρελαίου και όχι τόσο σε φυσικό αέριο. Η έλλειψη καυσίμων επηρεάζει κυρίως την Ασία και αναμένεται να επηρεάσει και την Ευρώπη εντός του μήνα ή στις αρχές Μαΐου, δήλωσε χθες ο επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ.

Ηδη η Ε.Ε. έχει προχωρήσει σε συστάσεις, μετά την έκτακτη τηλεδιάσκεψη των υπουργών Ενέργειας αυτή τη βδομάδα, με σχέδιο που αφορά τηλεργασία, περιορισμό μετακινήσεων, χαμηλότερα όρια ταχύτητας και περιορισμό των αεροπορικών ταξιδιών, όπου υπάρχουν εναλλακτικές, ώστε να περιοριστεί η ενεργειακή σπατάλη. Τα αντανακλαστικά που επιδεικνύουν οι χώρες ποικίλλουν ανάλογα με τον βαθμό εξάρτησής τους, ενώ συγκλίνουν στον άμεσο περιορισμό της κατανάλωσης και την οικονομική ανακούφιση των πιο ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.

Η Σλοβενία έγινε η πρώτη χώρα στην Ε.Ε. που επέβαλε δελτίο καυσίμων στα πρατήρια, περιορίζοντας τους ιδιώτες οδηγούς στα 50 λίτρα ανά γέμισμα την ημέρα, ενώ οι επιχειρήσεις και οι αγρότες έχουν όριο 200 λίτρων. Η Σλοβακία πέρασε ψήφισμα που δίνει το δικαίωμα στους πρατηριούχους να μειώσουν την ποσότητα του καυσίμου που διαθέτουν, καθώς επίσης να πωλούν το ντίζελ σε υψηλότερες τιμές αν το όχημα που εξυπηρετούν φέρει ξένες πινακίδες, για την καταπολέμηση του λεγόμενου «τουρισμού των καυσίμων». Κροατία και Ουγγαρία επέβαλαν πλαφόν στην τελική τιμή λιανικής για να αποφευχθεί η κερδοσκοπία.

Η Γαλλία «έριξε» στην αγορά 80 εκατομμύρια ευρώ ως ενίσχυση για μεταφορές, γεωργία και αλιεία και ειδική επιδότηση 0,20 ευρώ το λίτρο για μικρομεσαίες μεταφορικές εταιρίες. Στη Γερμανία, για την αποφυγή της αισχροκέρδειας, μπήκε πλαφόν στη συχνότητα αλλαγής των τιμών στα πρατήρια (μία την ημέρα) και εξετάζονται φόροι στα υπερκέρδη εταιριών ενέργειας. Η Ιταλία μείωσε για 20 ημέρες τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης κατά 0,25 ευρώ το λίτρο, ενισχύοντας με 100 εκατομμύρια ευρώ τον κλάδο των οδικών μεταφορών.

<strong>ΣΥΝΑΓΕΡΜΟΣ ΣΤΗΝ ΑΣΙΑ</strong><strong> </strong>

Στις Φιλιππίνες, χώρα που εισάγει το 98% των πετρελαϊκών αναγκών της από τον Κόλπο, μειώθηκαν οι υπηρεσίες των πορθμείων και εφαρμόζεται τετραήμερη εβδομάδα εργασίας για τους δημόσιους υπαλλήλους, με την κυβέρνηση να αποθηκεύει ένα εκατομμύριο επιπλέον βαρέλια. Η Ταϊλάνδη έχει ζητήσει από τους πολίτες να… βγάλουν τα σακάκια τους, στο πλαίσιο των μέτρων για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας από τις μονάδες κλιματισμού. Η Ινδία κάλεσε τους πολίτες να αποφύγουν τις αγορές πανικού, ξεκαθαρίζοντας πως έχει εξασφαλίζει προμήθειες επόμενων 60 ημερών. Η Κίνα, παρότι εξαρτώμενη από τον Κόλπο, τα τελευταία χρόνια έχει εξασφαλίσει ένα από τα μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο – 900 εκατομμύρια βαρέλια, σύμφωνα με εκτιμήσεις, αν και αυτό αντιστοιχεί μόνο σε περίπου τρεις μήνες των εισαγωγών της.

<strong>ΣΤΗΝ ΑΙΓΥΠΤΟ</strong><strong> </strong>

Στην Αίγυπτο καταστήματα, καφέ και εστιατόρια κλείνουν στις 21.00, ο φωτισμός στους δρόμους έχει μειωθεί και συνιστάται τηλεργασία, ενώ επιβραδύνει μεγάλα έργα υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης.

<strong>ΣΤΗΝ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ</strong>

Σε δύο πολιτείες της Αυστραλίας<strong>, </strong>οι δημόσιες συγκοινωνίες γίνονται δωρεάν, με σκοπό να ενθαρρυνθούν οι πολίτες να μη χρησιμοποιούν το αυτοκίνητό τους.