Ο Φράνσις Κλίφορντ Σμιθ έφυγε από τη ζωή στις 25 Ιουνίου, σε ηλικία 101 ετών, έχοντας περάσει περίπου επτά δεκαετίες πίσω από τα κάγκελα.
Ο Αμερικανός κρατούμενος είχε καταδικαστεί για τη δολοφονία ενός νυχτοφύλακα, όμως μέχρι το τέλος της ζωής του επέμενε ότι ήταν αθώος.
Η υπόθεσή του είχε ξεχωρίσει εδώ και δεκαετίες, καθώς η εκτέλεσή του είχε αναβληθεί συνολικά οκτώ φορές, προτού τελικά η θανατική ποινή του μετατραπεί σε ισόβια κάθειρξη.
Από τα 13 του είχε αρχίσει η παραβατικότητα
Ο Σμιθ είχε ξεκινήσει να απασχολεί τις Αρχές από την ηλικία των 13 ετών, έχοντας ήδη αποκτήσει ποινικό μητρώο για μικροαδικήματα.
Το 1950, όταν ήταν 25 ετών, καταδικάστηκε για τη δολοφονία ενός νυχτοφύλακα. Είχε συλληφθεί μαζί με έναν ακόμη άνδρα, ο οποίος τελικά κατέθεσε εναντίον του και εξασφάλισε μικρότερη ποινή.
Ο ίδιος ο Σμιθ, ωστόσο, ουδέποτε αποδέχθηκε την κατηγορία. Μέχρι το τέλος υποστήριζε ότι δεν είχε διαπράξει τον φόνο.
Οι αμφιβολίες που ανέβαλαν την εκτέλεση
Η υπόθεση περιείχε αρκετά στοιχεία που δημιουργούσαν αμφιβολίες για την ενοχή του. Μάρτυρες είχαν ανακαλέσει τις αρχικές καταθέσεις τους, ενώ ένα άλλο πρόσωπο είχε παραδεχθεί ότι ήταν εκείνο που σκότωσε τον νυχτοφύλακα. Υπήρχαν μάλιστα ενδείξεις ότι ο Σμιθ ενδέχεται να μην βρισκόταν καν στο σημείο όταν διαπράχθηκε το έγκλημα.
Οι αμφιβολίες αυτές οδήγησαν σε επανειλημμένες αναβολές της εκτέλεσής του. Τελικά, το 1954, η θανατική ποινή μετατράπηκε σε ισόβια κάθειρξη. Αυτό, όμως, δεν σήμανε το τέλος της πολυετούς περιπέτειάς του μέσα στο σωφρονιστικό σύστημα.
Περίπου 70 χρόνια πίσω από τα κάγκελα
Ο Σμιθ παρέμεινε στη φυλακή για περίπου 70 χρόνια, γεγονός που τον κατέστησε, σύμφωνα με το BBC, τον κρατούμενο που είχε περάσει τα περισσότερα χρόνια έγκλειστος στις ΗΠΑ.
Στη διάρκεια αυτών των δεκαετιών βρέθηκε μόλις τρεις φορές για σύντομο διάστημα εκτός φυλακής. Το 1967 κατάφερε να αποδράσει και παρέμεινε ελεύθερος για 12 ημέρες, μέχρι να συλληφθεί ξανά.
Το 1974 του επετράπη να περάσει την παραμονή των Χριστουγέννων στο σπίτι του, για να επιστρέψει στη φυλακή ανήμερα των Χριστουγέννων.
Έναν χρόνο αργότερα, το 1975, αποφυλακίστηκε με αναστολή. Η ελευθερία του, όμως, κράτησε λιγότερο από έναν χρόνο, καθώς συνελήφθη ξανά μέσα σε 10 μήνες για κατοχή όπλου.
Το ψωμί που έκρυβε για τα πουλιά
Παρά τα χρόνια εγκλεισμού, ο Σμιθ είχε αποκτήσει και μια ιδιαίτερη συνήθεια στη φυλακή του Όσμπορν στο Κονέκτικατ. Συνήθιζε να ταΐζει τα πουλιά και έκρυβε όσο περισσότερο ψωμί μπορούσε μέσα στα ρούχα του για να τους το δώσει.
Άνθρωποι που τον γνώριζαν ανέφεραν ότι οι υπόλοιποι κρατούμενοι και το προσωπικό έκαναν τα στραβά μάτια, καθώς γνώριζαν πως το ψωμί προοριζόταν για τα πουλιά.
Αποφυλακίστηκε στα 95 του
Κατά τη διάρκεια των περίπου επτά δεκαετιών που πέρασε στη φυλακή, ο Σμιθ απέρριψε πολλές προτάσεις για αποφυλάκιση με αναστολή.
Τελικά, το 2020, σε ηλικία 95 ετών, αποφυλακίστηκε και τέθηκε υπό επιτήρηση, ζώντας σε οίκο για ηλικιωμένους. Η ελευθερία ήρθε έτσι έπειτα από μια ζωή που είχε σημαδευτεί σχεδόν ολοκληρωτικά από τον εγκλεισμό.
Οι ηλικιωμένοι κρατούμενοι και το μεγάλο πρόβλημα στις ΗΠΑ
Η περίπτωση του Σμιθ αποτελεί ένα ακραίο παράδειγμα ενός ευρύτερου προβλήματος που αντιμετωπίζει το αμερικανικό σωφρονιστικό σύστημα: τη ραγδαία αύξηση του αριθμού των ηλικιωμένων κρατουμένων.
Το φαινόμενο δεν αφορά αποκλειστικά τις ΗΠΑ, όμως εκεί έχει λάβει ιδιαίτερα μεγάλες διαστάσεις, λόγω και του αναλογικά υψηλού πληθυσμού στις φυλακές. Έρευνα έχει δείξει ότι από το 1991 έως το 2021 ο αριθμός των κρατουμένων ηλικίας άνω των 55 ετών πενταπλασιάστηκε.
Παράλληλα, οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι έως το 2030 περίπου ένας στους τρεις κρατούμενους στις ΗΠΑ θα είναι άνω των 50 ετών, γεγονός που δημιουργεί νέες και ιδιαίτερα απαιτητικές ανάγκες για το σωφρονιστικό σύστημα και τη φροντίδα ανθρώπων που περνούν τα τελευταία χρόνια της ζωής τους μέσα στη φυλακή.
