Πολλές από τις επιχειρησιακές λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς -και πιθανώς απόρρητες-, ο αμερικανικός στρατός φάνηκε να υπερνικά την αεράμυνα της Βενεζουέλας, ενώ οι ειδικές δυνάμεις επιχειρήσεων/DELTA FORCE και οι υπηρεσίες επιβολής του νόμου συμμετείχαν στην επιδρομή στον χώρο του Μαδούρο. Μόνο ο χρόνος θα δείξει αν η επιχείρηση ήταν επιτυχής σε στρατηγικό επίπεδο. Τις τελευταίες εβδομάδες, οι αναλυτές έχουν συζητήσει διάφορα σενάρια επέμβασης. Ο Τραμπ φάνηκε να αναλαμβάνει την ευθύνη της πρόκλησης, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ θα «κυβερνούν» τη χώρα μέχρι να πραγματοποιηθεί μια δίκαιη και ομαλή μετάβαση.

Υπαινίχθηκε μια ρύθμιση παρόμοια με μια προσωρινή κυβέρνηση, στην οποία θα συμμετέχουν διορισμένοι, ο ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο και άλλοι στην κυβέρνηση των ΗΠΑ. Εξίσου αξιοσημείωτη ήταν η έλλειψη αναφορών του στη δημοκρατική αντιπολίτευση της Βενεζουέλας.

Ασαφής παραμένει η τύχη των ατόμων που βρίσκονται ακόμα στη Βενεζουέλα, όπως ο υπουργός Εσωτερικών, Ντιοσντάδο Καμπέλο, και ο υπουργός Αμυνας, στρατηγός, Βλαντιμίρ Παντρίνο Λόπεζ (οι δύο σκληροπυρηνικοί). Αρα υπάρχει δρόμος και για να παραφράσω τον Ουίνστον Τσορτσιλ «δεν είναι η αρχή του τέλους, αλλά το τέλος της αρχής». Η Βενεζουέλα θα εισέλθει σε μια μακρά μετάβαση με ακόμη μεγαλύτερη συμμετοχή των ΗΠΑ στη διαμόρφωση της μελλοντικής κυβέρνησης, καθώς και στη διμερή σχέση με την Ουάσιγκτον.

Η επιχείρηση συνάδει επίσης με τη μεταβαλλόμενη γεωπολιτική της Λατινικής Αμερικής. Κατ’ αρχάς, σηματοδοτεί ότι το «Συμπερασματικό Πόρισμα Τραμπ» που περιγράφεται στη Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας (NSS) του 2025 δεν είναι απλή αλαζονεία. Το NSS διακήρυξε την πρόθεση των Ηνωμένων Πολιτειών να «αποκαταστήσουν την αμερικανική υπεροχή» στο δυτικό ημισφαίριο και το «Συμπερασματικό Πόρισμα Τραμπ» δηλώνει ότι η κυβέρνηση «θα αρνηθεί σε ανταγωνιστές εκτός ημισφαίριου την ικανότητα να τοποθετούν δυνάμεις ή άλλες απειλητικές δυνατότητες ή να κατέχουν ή να ελέγχουν στρατηγικά ζωτικής σημασίας περιουσιακά στοιχεία στο δυτικό ημισφαίριο.

Η επιχείρηση ευθυγραμμίζεται με έναν πιο ενεργό ρόλο των ΗΠΑ στο δυτικό ημισφαίριο, όπως προαναγγέλθηκε από την NSS. Εκανε επίσης μια άμεση σύγκριση με τη δύναμη και την επιχειρησιακή ικανότητα που επέδειξε στην πρώτη του θητεία κατά του διοικητή των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν/IRGC, υποστρατήγου Κασέμ Σουλεϊμανί (δολοφονήθηκε στη Βαγδάτη) , καθώς και στην Επιχείρηση «Σφυρί Μεσονυχτίου» κατά της πυρηνικής υποδομής του Ιράν το καλοκαίρι του 2025.

Αλλαγή του καθεστώτος

Αυτή είναι η πιο σημαντική στιγμή στην πρόσφατη ιστορία της Βενεζουέλας – και για την ευρύτερη περιοχή της Λατινικής Αμερικής. Αυτή η επιχείρηση υπερβαίνει μια απλή έκδοση: Είναι μια προσπάθεια αλλαγής καθεστώτος. Προς το παρόν, η Ροντρίγκεζ -η οποία ήταν σε μεγάλο βαθμό μέρος του καθεστώτος Μαδούρο- είναι στην εξουσία, αν και δεν φαίνεται να έχει την υποστήριξη όλων των παρατάξεων εντός του κυβερνώντος κόμματος.

Η Ροντρίγκεζ δεν μπορεί να εγγυηθεί τη σταθερότητα που απαιτείται για την οικονομική αναγέννηση της Βενεζουέλας. Ο τσαβισμός δεν απολαμβάνει πλέον την ευρεία λαϊκή υποστήριξη που είχε πριν από δύο δεκαετίες. Η Ροντρίγκεζ είναι συνταγματικά υποχρεωμένη να προκηρύξει νέες εκλογές εντός τριάντα ημερών. Ο Τραμπ ζήτησε μια ασφαλή και συνετή μετάβαση, αλλά πολλοί εδραιωμένοι παράγοντες είναι πιθανό να αντισταθούν σε ουσιαστική αλλαγή.

Επιπτώσεις γα το πετρέλαιο

Ο Τραμπ μίλησε για την επαναφορά των αμερικανικών πετρελαϊκών εταιριών που εκδιώχθηκαν από την εθνικοποίηση της πετρελαϊκής βιομηχανίας από τη Βενεζουέλα το 1976. Αλλά λίγες αμερικανικές εταιρίες είναι πιθανό να επιστρέψουν στη χώρα μέχρι να υπάρξει ένα αξιόπιστο νομικό και δημοσιονομικό καθεστώς και σταθερή κατάσταση ασφαλείας. Οι εταιρίες που έχουν τις υπάρχουσες δραστηριότητες είναι πολύ πιο πιθανό να τις αναβιώσουν και να τις επεκτείνουν εάν το περιβάλλον είναι ασφαλές.

Οι ΗΠΑ έχουν πολλές επιλογές πολιτικής στη διάθεσή τους. Για παράδειγμα, η κυβέρνηση θα μπορούσε να επιτρέψει την εξαγωγή πετρελαίου που βρίσκεται επί του παρόντος σε δεξαμενόπλοια, να επεκτείνει τις άδειες και να επιτρέψει στη Βενεζουέλα να πουλάει πετρέλαιο σε τιμές αγοράς, όλα με σκοπό τη μεγιστοποίηση των εθνικών εσόδων.

Ωστόσο, μέχρι να υπάρξει σαφήνεια σχετικά με τις κυρώσεις και τις άδειες και περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το ποιος διαχειρίζεται στην πραγματικότητα την κεντρική τράπεζα και το υπουργείο Οικονομικών, οι προοπτικές για την παραγωγή και τις εξαγωγές πετρελαίου της Βενεζουέλας θα παραμείνουν αβέβαιες.

Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΟΥ ΤΡΑΜΠ

Η Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας του Τραμπ για το 2025 σκιαγράφησε ένα «πλαίσιο Τραμπ» του δόγματος Μονρόε του 1823, με έμφαση στην ασφάλεια του δυτικού ημισφαιρίου. Αυτή η επιχείρηση μάς λέει ότι το πλαίσιο Τραμπ «έχει τεθεί επίσημα σε ισχύ».

Οι αντίπαλοι των ΗΠΑ παρακολουθούν. Η επιχείρηση θα θεωρηθεί στο Πεκίνο και στη Μόσχα ως ένα σαφές σημάδι της δέσμευσης Τραμπ για μια τάξη ασφαλείας συμβατή με τα αμερικανικά συμφέροντα. Η επιχείρηση δημιουργεί μια μοναδική ευκαιρία για την Ουάσιγκτον να μετατρέψει τις προτιμήσεις ασφαλείας της σε στρατηγική πραγματικότητα, εξασφαλίζοντας ότι οι δυνάμεις εκτός ημισφαιρίου, όπως η Κίνα και η Ρωσία, αποκλείονται από ουσιαστική επιρροή στο Καράκας και στα κράτη της Καραϊβικής και της Λατινικής Αμερικής. Ο Τραμπ έστειλε επίσης ένα μήνυμα σε άλλους ηγέτες στην περιοχή. Ανέφερε την Κολομβία και την Κούβα ως χώρες των οποίων οι ηγέτες θα πρέπει τώρα να γνωρίζουν τις συνέπειες της μη συνεργασίας με τις ΗΠΑ.

Βενεζουέλα: Μήνυμα Τραμπ σε Μόσχα και Πεκίνο

Το «Παράλληλο Τραμπ» του δόγματος Μονρόε, του 1823, όπως περιγράφεται στη Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας του 2025, τίθεται επίσημα σε ισχύ. Λίγες μέρες αφότου αναφέρθηκε ότι ο Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός της Κίνας διεξάγει πολεμικές επιχειρήσεις στο δυτικό ημισφαίριο, και μια νέα επίσημη κινεζική στρατηγική για τη Λατινική Αμερική αρνήθηκε να αναγνωρίσει την περιοχή ως ιδιαίτερης σημασίας για την ασφάλεια των ΗΠΑ (τα κείμενα στη διάθεση του υπογράφοντα), η Ουάσιγκτον επέδειξε μια δέσμευση για την ασφάλεια του ημισφαιρίου.

Η απομάκρυνση του Μαδούρο δεν είναι απλώς ένα μήνυμα προς ανταγωνιστικά καθεστώτα στο ημισφαίριο, όπως η Κούβα και η Νικαράγουα. Είναι μια παγκόσμια αποκατάσταση της αποτροπής που θα θεωρηθεί στο Πεκίνο και τη Μόσχα ως ένα σαφές σημάδι της δέσμευσης της κυβέρνησης των ΗΠΑ σε μια τάξη ασφαλείας συμβατή με τα αμερικανικά συμφέροντα και να διασφαλίζει ότι οι δυνάμεις εκτός ημισφαιρίου, όπως η Κίνα και η Ρωσία, θα αποκλείονται από ουσιαστική επιρροή στο Καράκας.

Είναι πολύ αργά για τη Ρωσία να υποστηρίξει τον Μαδούρο. Ο Αντρέι Κορτούνοφ, μέλος του ρωσικού Valdai Discussion Club, μιας δεξαμενής σκέψης για την εξωτερική πολιτική, λέει ότι η Ρωσία είναι πιθανό να «δείξει ένα ενιαίο μέτωπο» και να ευθυγραμμιστεί με την Κίνα στην έγερση του ζητήματος της Βενεζουέλας στο ΣΑ/ΟΗΕ.

Η Κίνα θα «επαναπροσαρμόσει» την πολιτική της στη Λατινική Αμερική μετά την απαγωγή του Μαδούρο, σημειώνοντας ότι τους τελευταίους δύο μήνες, από τότε που ο Τραμπ ανέλαβε την εξουσία, οι σχέσεις της Κίνας με χώρες όπως το Τρινιντάντ και το Μεξικό έχουν ψυχρανθεί πολύ. Ωστόσο, οι πρόσφατες κινήσεις του Τραμπ έχουν αλλάξει την εξίσωση.

Η επιχείρηση

Από τεχνική και στρατιωτική άποψη, η επιχείρηση λειτουργεί ενάντια σε ρωσικής προέλευσης, πολυεπίπεδες αρχιτεκτονικές αεράμυνας χωρίς να χρειάζεται να τις διαλύσει μέσω μιας απροκάλυπτης καταστολής.

Το πυραυλικό απόθεμα της Βενεζουέλας -αγκυροβολημένο σε S-300VM, Buk-M2 και σημειακές άμυνες όπως το Pantsir-S1, υποστηριζόμενο από ρωσικά και κινεζικά ραντάρ- μοιάζει πολύ με την αρχιτεκτονική που διαθέτει το Ιράν. Ωστόσο, η επιχείρηση των ΗΠΑ φαίνεται να έχει επιτύχει τους στόχους της χωρίς να επιβάλει ορατή εμπλοκή αεράμυνας. Η επιχείρηση των ΗΠΑ απέφυγε την ανίχνευση και την εμπλοκή βασιζόμενη σε συνεχείς πληροφορίες, επιτήρηση και αναγνώριση (ISR), ηλεκτρονική επίθεση και συμπιεσμένα χρονοδιαγράμματα.

Εξίσου σχετική είναι η διπλωματική διάσταση. Στη Βενεζουέλα, όπως και με το Ιράν, η στρατιωτική δράση των ΗΠΑ συνέπεσε με υφιστάμενες διπλωματικές προσφορές -άρση κυρώσεων, βήματα ομαλοποίησης και προτεινόμενων συμφωνιών- που διατηρούνταν στο τραπέζι.  Η απομάκρυνση του Μαδούρο θα προκαλέσει κύματα σοκ στη Μέση Ανατολή. Η επιχείρηση του Σαββάτου θα πρέπει να ανησυχήσει τους ηγέτες του Ιράν.