Από τις αμερικανικές απειλές για διακοπή της παροχής πληροφοριών στην Ουκρανία έως μια συμφωνία για το ντίζελ που θα μπορούσε να βοηθήσει τη Ρωσία να χρηματοδοτήσει τον πόλεμό της, αυτή ήταν μια επιζήμια εβδομάδα για τις σχέσεις μεταξύ του Κιέβου και του σημαντικότερου συμμάχου του, της Ουάσινγκτον.
Απογοητευμένος από το υψηλό κόστος ενέργειας, το οποίο αποδίδει εν μέρει στα ουκρανικά πλήγματα κατά ρωσικών διυλιστηρίων, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα ασκήσει κριτική στον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Η διαταραχή των δορυφορικών υπηρεσιών διαδικτύου που παρέχονται από τις ΗΠΑ προκάλεσε φόβους ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να είναι ευάλωτη καθώς προετοιμάζεται για έναν ακόμη χειμώνα ρωσικών επιθέσεων στις ενεργειακές της υποδομές.
Ο Ζελένσκι απάντησε στις αιχμές του Τραμπ με μια ασυνήθιστα αιχμηρή σειρά δημόσιων επικρίσεων κατά του Τραμπ, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι ΗΠΑ ευνοούν πλέον τη Ρωσία. Δήλωσε ότι η Ουκρανία θα αψηφήσει την απαίτηση του Τραμπ να σταματήσει να πλήττει ρωσικούς ενεργειακούς στόχους, επικαλούμενος τις συνεχείς επιθέσεις της Ρωσίας.
Εντείνοντας τη διαφωνία, ο Τραμπ ανέστειλε την Παρασκευή (16/10) βασικές αμερικανικές κυρώσεις και δασμούς που σχετίζονται με τη Ρωσία, λίγο πριν προγραμματιστεί η έναρξη ισχύος τους. Αυτό ώθησε τον Ζελένσκι να δηλώσει σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η ενέργεια του Τραμπ θα ενθαρρύνει τη Ρωσία να συνεχίσει τις επιθέσεις στην Ουκρανία.
Sanctions relief will continue. I think the diesel deal and the move regarding the Lindsey Graham Act are not the end of it. Unfortunately.
It’s unfortunate because we all had great respect for Lindsey. He devoted his life to America. We had an excellent relationship with him. And shortly before the tragedy, Lindsey was in Ukraine. He always supported us very strongly and pushed for as much assistance to Ukraine as possible.
It’s difficult without him, I’ll be honest. I want to thank both Democrats and Republicans who supported his bill. That was a major victory: this truly bipartisan support. And now, the decision to undo all of this, to block all of it, seems wrong to me. And it definitely helps only the Russians. It only fuels their satisfaction and their desire to keep killing people. This certainly does not stop the war.
From answers to journalists’ questions. (1/3)
— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) October 17, 2026
Το διευρυνόμενο ρήγμα έχει προκαλέσει ανησυχίες ότι η ταραχώδης σχέση Τραμπ και Ζελένσκι θα μπορούσε να οδηγήσει σε ακόμη χειρότερα αποτελέσματα για το Κίεβο. Ο Τραμπ θα μπορούσε ακόμη να περιορίσει την προμήθεια όπλων στην Ουκρανία, να υλοποιήσει τις απειλές για διακοπή της κοινής χρήσης πληροφοριών πεδίου μάχης ή να συνάψει περισσότερες οικονομικές συμφωνίες με τη Μόσχα.
Διαβάστε Επίσης
Παρά τις δηλώσεις του Ζελένσκι, το Κίεβο επιθυμεί να συνεχίσει τον διάλογο με τους απεσταλμένους του Τραμπ, τον φίλο του Στιβ Γουίτκοφ και τον γαμπρό του Τζάρεντ Κούσνερ, δήλωσαν δύο Ουκρανοί αξιωματούχοι στο Reuters.
Ο Ντενίς Σιένικ, επιτετραμμένος της πρεσβείας της Ουκρανίας στην Ουάσινγκτον, δήλωσε στο Newsmax τότι η Ουκρανία είναι ευγνώμων στον Τραμπ και την ομάδα του για τις προσπάθειές τους να τερματίσουν τον πόλεμο και δήλωσε ότι η Ουκρανία είναι πρόθυμη να συμμετάσχει σε συνομιλίες με τη Ρωσία.
Ο Τραμπ δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι θα συνεχίσει να συναλλάσσεται τόσο με τον Ζελένσκι όσο και με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν. «Θέλω να τελειώσει αυτός ο πόλεμος», δήλωσε.
Χαμένη ευκαιρία
Ο Ντάνιελ Φριντ, ανώτερος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για την Ευρώπη από το 2005 έως το 2009, δήλωσε ότι είναι ασαφές εάν η Ουάσινγκτον πραγματοποιεί μια διαρκή στροφή απομακρυνόμενη από την Ουκρανία, αλλά οι συνέπειες βλάπτουν τις προοπτικές για τον τερματισμό του πολέμου που ξεκίνησε με την πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας το 2022.
«Δεν είναι μόνο μια χαμένη ευκαιρία, προκαλεί πραγματικό πόνο στην Ουκρανία και ενθαρρύνει τον Πούτιν να συνεχίσει τον πόλεμο, οπότε δεν είναι χωρίς κόστος», δήλωσε ο Φριντ, που τώρα βρίσκεται στο think tank Atlantic Council με έδρα την Ουάσινγκτον.
Η σχέση του Τραμπ με τον Ζελένσκι είναι από καιρό δύσκολη. Ο Τραμπ και ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς επέκριναν δημόσια τον Ζελένσκι κατά τη διάρκεια συνάντησης στο Οβάλ Γραφείο τον Φεβρουάριο του 2025. Η Ουάσινγκτον έχει παγώσει ή επιβραδύνει τη στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία υπό τον Τραμπ, ενώ επιτρέπει στους Ευρωπαίους συμμάχους να αγοράζουν αμερικανικά όπλα για το Κίεβο.
Η σχέση είχε σταθεροποιηθεί έως ότου τα φετινά πλήγματα της Ουκρανίας σε ενεργειακές εγκαταστάσεις στη Ρωσία άρχισαν να συμβάλλουν στην αύξηση των τιμών των καυσίμων. Οι υψηλές τιμές της βενζίνης και του ντίζελ αποτελούν πολιτικό πονοκέφαλο για τον Τραμπ ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, στις οποίες το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα του θα μπορούσε να χάσει τις πλειοψηφίες του στο Κογκρέσο των ΗΠΑ, σύμφωνα με αναλυτές.
Οι ειδικοί αναφέρουν ότι αυτή η αύξηση του ενεργειακού κόστους είναι κυρίως αποτέλεσμα του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου με το Ιράν, ο οποίος επέφερε ιρανικές επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές και έχει ουσιαστικά κλείσει τα ζωτικής σημασίας Στενά του Ορμούζ.
Απογοητευμένος από τον Ζελένσκι, ωστόσο, ο Τραμπ στράφηκε στη Ρωσία για να αυξήσει την προσφορά καυσίμων και να συγκρατήσει τις τιμές.
Ο Τραμπ δήλωσε στις 9 Οκτωβρίου ότι είχε καταλήξει σε συμφωνία με τον Πούτιν για την προσωρινή άρση των κυρώσεων στα ρωσικά καύσιμα και την εισαγωγή ρωσικού ντίζελ.
Σε εκτελεστικό διάταγμα που έδωσε στη δημοσιότητα ο Λευκός Οίκος την Παρασκευή (16/10), ο Τραμπ ανέστειλε επίσης βασικές αμερικανικές κυρώσεις και δασμούς που σχετίζονται με τη Ρωσία λίγο πριν από την προγραμματισμένη έναρξη ισχύος τους βάσει του νόμου Graham Act, τον οποίο ο Τραμπ υπέγραψε τον περασμένο μήνα.
Παρόλο που ο νόμος προέβλεπε νέες κυρώσεις στη Ρωσία από την ερχόμενη εβδομάδα, επιτρέπει επίσης στον πρόεδρο να τις αναστείλει εάν είναι προς το αμερικανικό εθνικό συμφέρον να πράξει κάτι τέτοιο.
Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι η τελευταία ενέργεια του Τραμπ υπονομεύει τον κύριο στόχο του νόμου Graham Act. «Ένα blackout αμερικανικών κυρώσεων, η χαλάρωση της πίεσης στον επιτιθέμενο, οι οικονομικές επιβραβεύσεις για τον Πούτιν, όλα αυτά μόνο τον ενθαρρύνουν να συνεχίσει τις επιθέσεις», δημοσίευσε ο Ζελένσκι στο X.
Υψηλό ρίσκο για την Ουκρανία
Για το Κίεβο, το διακύβευμα είναι υψηλό και άμεσο. Ο Ζελένσκι δήλωσε την Τρίτη (13/10) ότι η Ουκρανία δεν είχε λάβει καμία προειδοποίηση από τους Δυτικούς εταίρους πριν από μια θανατηφόρα ρωσική επίθεση στην πρωτεύουσα.
Χωρίς τις αμερικανικές πληροφορίες, η Ουκρανία θα μπορούσε να αντιμετωπίσει μεγαλύτερη δυσκολία στον εντοπισμό και την αντιμετώπιση των ρωσικών επιθέσεων με πυραύλους και drones, ιδιαίτερα κατά των ενεργειακών υποδομών που η Μόσχα έχει επανειλημμένα στοχοποιήσει κατά τη διάρκεια προηγούμενων χειμώνων.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ εξακολουθούν να μοιράζονται πληροφορίες με την Ουκρανία. Ωστόσο, ο Ζελένσκι δήλωσε στο NPR ότι Αμερικανοί αξιωματούχοι είχαν προειδοποιήσει τους Ουκρανούς διοικητές ότι η παροχή πληροφοριών θα μπορούσε να μειωθεί ή να διακοπεί.
Το σύστημα Starshield της Ουκρανίας, η στρατιωτική έκδοση της υπηρεσίας Starlink της SpaceX, διακόπηκε μετά από αυτό που δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι και ένας Δυτικός αξιωματούχος που ενημερώθηκαν για το θέμα δήλωσαν ότι ήταν μια εντολή που προήλθε από τον Λευκό Οίκο.
Η υπηρεσία έχει αποκατασταθεί εν μέρει, αλλά το επεισόδιο υπογράμμισε την ευαλωτότητα που δημιουργεί η εξάρτηση της Ουκρανίας από τεχνολογία που ελέγχεται από αμερικανικές εταιρείες και υπόκειται σε αποφάσεις της κυβέρνησης Τραμπ.
Ο Τραμπ ενδέχεται να αντιμετωπίσει αντιστάσεις εάν οι Ρεπουμπλικάνοι στο Κογκρέσο θεωρήσουν ότι η προσέγγισή του αποδυναμώνει την Ουκρανία ενώ ωφελεί τη Ρωσία. Η Ουκρανία διατηρεί υποστήριξη μεταξύ των Ρεπουμπλικανών συναδέλφων του Τραμπ, ορισμένοι από τους οποίους υποστηρίζουν ότι η Ουάσινγκτον δεν πρέπει να πιέσει το Κίεβο να αποδεχθεί έναν διακανονισμό με όρους ευνοϊκούς για τη Μόσχα.
Οι σκληρές απαντήσεις του Ζελένσκι στον Τραμπ ήταν ριψοκίνδυνες, αλλά μπορεί να υπολογίζει σε μια αλλαγή συσχετισμού δυνάμεων στο Καπιτώλιο μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, ώστε να γίνει πιο δύσκολο για τον Τραμπ να χαλαρώσει τις κυρώσεις στη Ρωσία και να μειώσει περαιτέρω τη στρατιωτική βοήθεια προς το Κίεβο, δήλωσε ο Μπρετ Μπρούεν, πρώην σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής στην κυβέρνηση Ομπάμα και επικεφαλής της εταιρείας συμβούλων Global Situation Room.
«Ο Ζελένσκι ξέρει με ποιον έχει να κάνει», δήλωσε. «Οι απειλές του Τραμπ δεν έχουν το ίδιο αποτέλεσμα όπως όταν ο Τζέι Ντι Βανς προσπάθησε να τον διαπομπεύσει στο Οβάλ Γραφείο».
